⸻

«Қайырымдылық жасаған қол ешқашан кедейленбейді».

Соңғы жылдары Қазақстанда қайырымдылық жасау мәдениеті жаңа деңгейге көтерілді. Бұрын көмек көрсету көбіне жеке адамдардың бастамасымен жүзеге асса, бүгінде қоғамдық қорлар, еріктілер қозғалысы және қарапайым азаматтар әлеуметтік мәселелерді шешуге белсенді араласа бастады. Алайда осы тұста қоғамда бір сұрақ жиі қойылады: қайырымдылық – уақытша тренд пе, әлде адам бойындағы мәңгілік құндылық па?

Әлеуметтік желілердің дамуы қайырымдылыққа деген көзқарасты өзгертті. Қазір мұқтаж жанға көмектесу туралы ақпарат санаулы минуттар ішінде мыңдаған адамға жетеді. Бірі қаржылай қолдау көрсетсе, енді бірі ақпарат таратып, өзгелерді игі іске шақырады. Дегенмен кей жағдайда қайырымдылықты тек көпшілікке көрсету немесе танымал болу құралы ретінде қабылдайтындар да кездеседі. Сондықтан қайырымдылықтың шынайы мақсаты туралы ойлану маңызды.

Қазақстандағы қайырымдылық қорларының ішінде халықтың сеніміне ие болған ұйымдардың бірі – «Харекет» қайырымдылық қоры. Қор 2017 жылы құрылып, баспанасыз және әлеуметтік жағдайы төмен отбасыларды тұрғын үймен қамтамасыз етуді басты мақсат етіп келеді. Қордың ресми мәліметіне сәйкес, қызмет еткен уақыт ішінде 1100-ден астам отбасы баспаналы болып, 5000-нан астам бала өз шаңырағына қол жеткізді. Бұл – жай ғана статистика емес, мыңдаған адамның өміріндегі жаңа үміт пен жаңа бастама.

«Харекет» қорының ерекшелігі – халықтың сеніміне сүйене отырып жұмыс істеуі. Қор қарапайым азаматтардың шағын қайырымдылықтарын біріктіріп, үлкен нәтижеге қол жеткізіп келеді. Бір адамның аз ғана көмегі жүздеген адамның қолдауымен үлкен игілікке айналатынын осы қордың қызметі дәлелдеп отыр.

Алайда бүгінде қайырымдылық саласында қоғам сенімі мәселесі де бар. Соңғы жылдары кейбір қорларға қатысты орын алған заңсыздықтар халықтың күмәнін күшейтті. Сарапшылар мұндай жағдайда қорлардың ашық есеп беруі, қаржының жұмсалуын жариялап отыруы және қоғамдық бақылаудың күшеюі аса маңызды екенін айтады. Қазақстанда атауында «қайырымдылық» сөзі бар 1300-ден астам ұйым тіркелгенімен, олардың барлығы бірдей белсенді жұмыс істемейді.

Қазақ халқы үшін қайырымдылық – жаңадан пайда болған ұғым емес. «Жылу жинау», «Асар», «Садақа» сияқты дәстүрлер ғасырлар бойы халықтың бір-біріне жанашырлық танытып, қиын сәтте қолдау көрсетуінің белгісі болды. Демек, қайырымдылық – біздің ұлттық болмысымыздың ажырамас бөлігі.

Бүгінде қайырымдылық тек қаржылай көмекпен шектелмейді. Еріктілік, қан тапсыру, біліммен бөлісу, жалғызбасты қарияларға көмектесу немесе ерекше балаларға уақыт бөлу де – қайырымдылықтың көрінісі. Адамның қоғамға пайдасын тигізуі үшін міндетті түрде миллионер болуы шарт емес. Кейде жылы сөздің өзі үлкен демеу бола алады.

Қайырымдылық – уақытша сән де, әлеуметтік желідегі челлендж де емес. Ол – адамның жүрегіндегі мейірім мен қоғам алдындағы жауапкершіліктің көрінісі. «Харекет» қоры сияқты ұйымдардың қызметі бірліктің арқасында мыңдаған адамның тағдырын өзгертуге болатынын дәлелдеп отыр. Қоғамның дамуы тек экономикалық көрсеткіштермен емес, адамдардың бір-біріне деген жанашырлығымен де өлшенеді. Сондықтан қайырымдылық – тренд емес, адамгершіліктің ең биік өлшемі.