жүктеу мүмкіндігіне ие боласыз
Бұл материал сайт қолданушысы жариялаған. Материалдың ішінде жазылған барлық ақпаратқа жауапкершілікті жариялаған қолданушы жауап береді. Ұстаз тілегі тек ақпаратты таратуға қолдау көрсетеді. Егер материал сіздің авторлық құқығыңызды бұзған болса немесе басқа да себептермен сайттан өшіру керек деп ойласаңыз осында жазыңыз
Ерекше балалардың дисграфиясын түзетуге арналған интерактивті қосымшада жасанды интеллект технологияларын қолдану
ЕРЕКШЕ БАЛАЛАРДЫҢ ДИСГРАФИЯСЫН ТҮЗЕТУГЕ АРНАЛҒАН ИНТЕРАКТИВТІ ҚОСЫМШАДА ЖАСАНДЫ ИНТЕЛЛЕКТ ТЕХНОЛОГИЯЛАРЫН ҚОЛДАНУ
Аңдатпа: Бұл мақалада ерекше білім беруді қажет ететін балалардың дисграфиясын түзету мақсатында жасанды интеллектке негізделген интерактивті қосымшаларды қолданудың педагогикалық мүмкіндіктері қарастырылады. Қазіргі цифрлық трансформация жағдайында білім беру жүйесінде инновациялық технологияларды пайдалану инклюзивті білім берудің тиімділігін арттырудың маңызды бағыты болып табылады. Осы тұрғыда жасанды интеллект технологиялары енгізілген интерактивті қосымшалар оқушылардың жазу әрекеттерін талдауға, жіберілген қателерді автоматты түрде анықтауға және оларды түзетуге арналған жекелендірілген жаттығулар ұсынуға мүмкіндік береді.
Мақалада дисграфияны түзетуге арналған интерактивті қосымшаның функционалдық мүмкіндіктері, оның ішінде мәтінді талдау, жазу қателерін анықтау, дұрыс жазылу үлгілерін көрсету және жедел кері байланыс беру қызметтері қарастырылады. Сонымен қатар, жүйенің оқушылардың оқу жетістіктерін талдау арқылы жеке оқу траекториясын қалыптастыру мүмкіндіктері сипатталады.
Зерттеу барысында ғылыми әдебиеттерге теориялық талдау, салыстырмалы талдау және педагогикалық бақылау әдістері қолданылды. Нәтижесінде жасанды интеллектке негізделген интерактивті жүйенің дисграфиясы бар балалардың жазу дағдыларын дамытуға, оқу мотивациясын арттыруға және оқу процесін жекелендіруге тиімді ықпал ететіні анықталды. Бұл технологиялар мұғалімдер мен логопедтердің түзету жұмыстарын ұйымдастыруын жеңілдетіп, цифрлық білім беру ортасын дамытуға мүмкіндік береді.
Түйін сөздер:жасанды интеллект, дисграфия, интерактивті қосымша, инклюзивті білім беру, логопедия, цифрлық оқыту, жекелендірілген оқыту.
Кіріспе
Қазіргі қоғамның цифрлануы мен ақпараттық технологиялардың қарқынды дамуы білім беру жүйесінің мазмұны мен ұйымдастырылуына елеулі өзгерістер енгізуде. Әсіресе жасанды интеллектке (ЖИ) негізделген технологиялардың білім беру процесіне енгізілуі оқытудың жаңа әдістерін қалыптастырып, білім алушылардың жеке ерекшеліктерін ескеруге мүмкіндік беруде. Соның ішінде интерактивті цифрлық қосымшалар оқу процесін тиімді ұйымдастырудың маңызды құралдарының бірі ретінде қарастырылады. Мұндай жүйелер білім алушылардың оқу әрекеттерін талдап, олардың білім деңгейіне сәйкес тапсырмалар ұсыну, жедел кері байланыс беру және оқу материалын жекелендіру сияқты функцияларды жүзеге асыра алады.
Инклюзивті білім беру жағдайында ерекше білім беруді қажет ететін балаларды қолдау мәселесі ерекше маңызға ие. Осындай балалар арасында жиі кездесетін оқу қиындықтарының бірі - жазбаша сөйлеу процесінің бұзылуы, яғни дисграфия болып табылады. Дисграфия - жазу дағдысының қалыптасуындағы күрделі бұзылыс, ол әріптерді шатастыру, сөздердің дұрыс жазылмауы, әріптердің түсіп қалуы немесе артық жазылуы сияқты қателер арқылы көрінеді. Бұл қиындықтар оқушылардың оқу үлгеріміне ғана емес, олардың танымдық белсенділігіне, өзін-өзі бағалауына және оқу мотивациясына да теріс әсер етуі мүмкін.
Соңғы жылдары дисграфияны түзету мақсатында цифрлық технологияларды қолдану кеңінен зерттеліп келеді. Әсіресе жасанды интеллект элементтері енгізілген интерактивті қосымшалар оқушылардың жазу дағдыларын дамытуға бағытталған тиімді құрал ретінде қарастырылуда. Мұндай жүйелер оқушының жазу барысында жіберетін қателерін автоматты түрде анықтап, оларды түзетуге арналған арнайы жаттығуларды ұсына алады. Сонымен қатар, жасанды интеллект алгоритмдері оқушының оқу нәтижелерін талдау арқылы оның жеке оқу траекториясын қалыптастыруға мүмкіндік береді.
Интерактивті қосымшалар мұғалім, логопед және оқушы арасындағы өзара әрекеттестікті күшейтіп, оқу процесінің тиімділігін арттыруға ықпал етеді. Олар жазу тапсырмаларын орындау кезінде жедел кері байланыс беріп, оқушының қателерін бірден анықтауға және түзетуге мүмкіндік береді. Бұл өз кезегінде түзету жұмыстарының нәтижелілігін арттырып, оқушының жазу дағдыларын жүйелі түрде дамытуға жағдай жасайды. Сонымен қатар мұндай технологиялар оқыту процесін ойын элементтерімен толықтырып, оқушылардың оқу әрекетіне деген қызығушылығын арттыруға мүмкіндік береді.
Дегенмен, жасанды интеллект технологияларын дисграфияны түзету процесінде қолданудың педагогикалық мүмкіндіктері мен олардың нақты тиімділігі ғылыми тұрғыдан жан-жақты зерттеуді қажет етеді. Қазіргі таңда арнайы педагогика мен логопедия саласында цифрлық құралдарды пайдалану тәжірибесі кеңейіп келе жатқанымен, жасанды интеллектке негізделген интерактивті қосымшалардың әдістемелік негіздері мен практикалық мүмкіндіктері толық жүйеленбеген. Осыған байланысты аталған тақырып білім беру теориясы мен практикасы үшін өзекті болып табылады.
Ғылыми әдебиеттерді талдау көрсеткендей, жасанды интеллект технологиялары білім беру процесін жекелендіруде маңызды рөл атқарады. Мысалы, R. Luckin (2016) өз зерттеулерінде жасанды интеллекттің білім беру жүйесінде оқушының жеке ерекшеліктерін ескере отырып, оқыту процесін бейімдеуге мүмкіндік беретінін атап көрсетеді. Сонымен қатар W. Holmes (2019) жасанды интеллектке негізделген жүйелердің адаптивті оқыту мүмкіндіктерін жоғары бағалап, олардың білім алушылардың оқу қарқынына сәйкес мазмұнды өзгерте алатынын дәлелдейді. Осы тұрғыда интерактивті цифрлық қосымшалар ерекше білім беруді қажет ететін балалардың оқу қажеттіліктерін ескере отырып, дисграфияны түзету процесін тиімді ұйымдастыруға мүмкіндік береді.
Осыған байланысты зерттеудің ғылыми мәселесі - ерекше білім беруді қажет ететін балалардың дисграфиясын түзетуге арналған интерактивті қосымшада жасанды интеллект технологияларын қолданудың педагогикалық мүмкіндіктерін анықтау және оның оқу процесінің тиімділігіне ықпалын ғылыми тұрғыдан негіздеу болып табылады.
Зерттеу материалдары мен әдістері
Ерекше білім беруді қажет ететін балалардың дисграфиясын түзетуге арналған интерактивті қосымшада жасанды интеллект технологияларын қолданудың педагогикалық мүмкіндіктерін зерттеу бірқатар педагогикалық, психологиялық және логопедиялық теорияларға негізделді. Зерттеудің теориялық негізі ретінде Л.С. Выготскийдің «жақын даму аймағы» тұжырымдамасы алынды. Аталған теорияға сәйкес, оқыту үдерісі білім алушының өз бетінше орындай алатын әрекеттері мен мұғалім немесе арнайы маманның көмегі арқылы орындай алатын әрекеттері арасындағы аймақта тиімді жүзеге асады. Жасанды интеллектке негізделген интерактивті қосымша осы аймақты анықтап, оқушының ағымдағы білім деңгейіне сәйкес тапсырмалар ұсыну арқылы кезеңдік қолдау көрсетуге мүмкіндік береді. Бұл тәсіл оқушының жазу дағдыларын біртіндеп дамытуға және дисграфиялық қателерді жүйелі түрде түзетуге жағдай жасайды.
Зерттеу барысында дисграфияны түзету процесінде қолданылатын интерактивті қосымшаның функционалдық мүмкіндіктері цифрлық педагогика және арнайы педагогика тұрғысынан талданды. Жасанды интеллект алгоритмдері оқушының жазу барысында жіберетін қателерін автоматты түрде анықтап, оларды түзетуге бағытталған арнайы жаттығуларды ұсына алады. Сонымен қатар жүйе оқушының тапсырмаларды орындау нәтижелерін талдау арқылы оқу мазмұнын бейімдеп, жеке оқу траекториясын қалыптастыруға мүмкіндік береді. Мұндай адаптивті тәсіл оқу материалының күрделілік деңгейін оқушының білім деңгейіне сәйкес реттеуге көмектеседі.
Интерактивті қосымшада мәтінді тану, қателерді автоматты талдау және жекелендірілген тапсырмалар ұсыну сияқты жасанды интеллект технологиялары қолданылды. Бұл технологиялар оқушының жазу әрекетін талдау арқылы әріптердің дұрыс жазылмауы, дыбыстардың ауыстырылуы немесе сөз құрылымындағы қателер сияқты дисграфиялық ерекшеліктерді анықтауға мүмкіндік береді. Сонымен қатар жүйе оқушының жауаптарына негізделе отырып, қосымша түсіндірулер мен жаттығуларды ұсынады.
Зерттеу барысында келесі ғылыми әдістер қолданылды: ғылыми әдебиеттерге теориялық талдау, салыстырмалы талдау, педагогикалық бақылау және алынған деректерді жүйелеу әдістері. Теориялық талдау әдісі арқылы дисграфия мәселесіне арналған отандық және шетелдік ғылыми еңбектер қарастырылды. Салыстырмалы талдау әдісі жасанды интеллектке негізделген білім беру технологияларының мүмкіндіктерін бағалауға мүмкіндік берді. Сонымен қатар педагогикалық бақылау әдісі арқылы интерактивті қосымшаның білім алушылардың жазу дағдыларын дамытуға ықпалы қарастырылды.
Зерттеу материалдары ретінде арнайы педагогика мен логопедия саласындағы ғылыми еңбектер, цифрлық білім беру платформаларының тәжірибелері, сондай-ақ дисграфияны түзетуге арналған әдістемелік материалдар пайдаланылды. Алынған нәтижелер жасанды интеллектке негізделген интерактивті қосымшалардың дисграфиясы бар балалардың жазу дағдыларын дамытуда тиімді құрал бола алатынын көрсетеді.
Нәтижелер және оларды талқылау
Зерттеу аясында ерекше білім беруді қажет ететін балалардың дисграфиясын түзетуге арналған жасанды интеллектке негізделген интерактивті қосымшаның прототипі әзірленді. Қазіргі уақытта жобаның бастапқы (MVP) нұсқасы іске қосылып, оның негізгі функционалдық мүмкіндіктері тестілеу кезеңінде қарастырылуда. Қосымша жазу дағдысында қиындықтары бар балалардың оқу әрекетін қолдауға және олардың қателерін автоматты түрде талдауға бағытталған.
Қосымшаның қолданыстағы нұсқасы қарапайым және түсінікті интерфейспен ерекшеленеді. Жүйе білім алушылардың жазу тапсырмаларын орындау барысында жіберетін қателерін анықтап, оларға түзету жаттығуларын ұсынуға арналған. Бастапқы кезеңде қосымша мәтіндік енгізу арқылы оқушының жазған сөздері мен сөйлемдерін талдап, дисграфиялық қателерді анықтау функциясын орындайды. Сонымен қатар жүйе қателердің түрін көрсетіп, дұрыс жазылу нұсқасын ұсынады.
Бұл кезеңде қосымшаның негізгі мүмкіндіктері мыналар болып табылады:
мәтінді талдау және жазу қателерін анықтау;
дұрыс жазылу үлгілерін көрсету;
оқушыға қарапайым түсіндірулер беру;
оқу тапсырмаларын орындау барысында жедел кері байланыс ұсыну.
Осы мүмкіндіктер арқылы оқушы мен цифрлық жүйе арасында тікелей интерактивті байланыс орнатылады. Нәтижесінде оқушы өз қателерін бірден көріп, оларды түзетуге мүмкіндік алады. Бұл жазу дағдыларын қалыптастыру процесін жеделдетуге және оқу мотивациясын арттыруға ықпал етеді.
Болашақ даму жоспары және дизайнды жетілдіру
Зерттеудің келесі кезеңінде дисграфиясы бар балаларға арналған интерактивті қосымшаның функционалдық мүмкіндіктерін кеңейту және интерфейсін арнайы педагогика талаптарына сәйкес жетілдіру жоспарлануда. Қазіргі әзірленген прототип негізінен жазу қателерін анықтау және қарапайым түзету тапсырмаларын ұсыну қызметін атқарады. Алайда жобаны дамытудың келесі кезеңінде қосымша мүмкіндіктерді енгізу арқылы оны толыққанды цифрлық түзету платформасына айналдыру көзделіп отыр.
Жобаның келесі нұсқасында қосымша интерфейсі интуитивті әрі балаларға түсінікті визуалды элементтермен толықтырылады. Әсіресе ерекше білім беруді қажет ететін оқушылардың қабылдау ерекшеліктерін ескере отырып, интерфейсте анимациялар, иллюстрациялар және ойын элементтері енгізіледі. Сонымен қатар оқушыға қолдау көрсететін «виртуалды көмекші-аватар» бейнесін енгізу жоспарлануда. Бұл аватар тапсырмаларды түсіндіру, қателерді көрсету және оқушыға ынталандырушы кері байланыс беру қызметін атқарады. Мұндай визуалды персонализация оқушының оқу процесіне қызығушылығын арттыруға және оқу мотивациясын күшейтуге мүмкіндік береді.
Сонымен қатар жүйеге оқушының оқу жетістіктерін нақты уақыт режимінде көрсететін прогресті бақылау (progress tracking) жүйесін енгізу жоспарлануда. Арнайы графикалық дашборд арқылы оқушының жазу дағдыларының даму динамикасы, орындалған тапсырмалар саны және қателердің азаю көрсеткіштері көрнекі түрде көрсетіледі. Бұл функция мұғалімдер мен логопедтерге түзету жұмысының тиімділігін бақылауға және оқыту стратегиясын дер кезінде өзгертуге мүмкіндік береді.
Жобаның келесі кезеңінде жасанды интеллект технологияларын кеңінен қолдану да қарастырылуда. Атап айтқанда, табиғи тілді өңдеу (NLP) алгоритмдері арқылы оқушының мәтіндік жауаптарын терең талдау мүмкіндігі жетілдіріледі. Сонымен қатар дауысты тану және сөйлеуді мәтінге айналдыру технологияларын енгізу жоспарланып отыр. Бұл мүмкіндік әсіресе жазу қиындықтары бар балалар үшін маңызды, себебі олар алдымен сөзді айту арқылы, кейін оның дұрыс жазылуын көріп үйрене алады.
Сонымен қатар болашақ нұсқада әріптердің жазылуын көрсетуге арналған анимациялық тренажерлер, дыбыстарды ажыратуға арналған жаттығулар және сөздерді дұрыс құрастыруға арналған интерактивті тапсырмалар енгізіледі. Бұл тәсіл логопедиялық жаттығуларды цифрлық форматта жүзеге асыруға мүмкіндік береді.
Жобаның бастапқы прототипінен толыққанды интеллектуалды түзету жүйесіне көшу оқушының танымдық белсенділігін арттыруға және оқу процесін қолжетімді әрі тиімді етуге мүмкіндік береді (2-сурет).
Сурет 2 – Дисграфияны түзетуге арналған интерактивті қосымшаның болашақ жобалық үлгісі
Зерттеу нәтижелері жасанды интеллектке негізделген интерактивті қосымшалардың ерекше білім беруді қажет ететін балалармен жұмыс істеуде маңызды педагогикалық әлеуетке ие екенін көрсетеді. Зерттеудің ғылыми жаңалығы – дисграфияны түзету процесінде қолдануға арналған жасанды интеллектке негізделген интерактивті оқыту моделін ұсынуында. Бұл модель жазу қателерін автоматты түрде анықтау, жекелендірілген түзету тапсырмаларын ұсыну және оқушының оқу прогресін бақылау сияқты функцияларды біріктіреді.
Зерттеудің теориялық маңыздылығы арнайы педагогика, логопедия және цифрлық педагогика салаларындағы ғылыми тұжырымдамаларды толықтыруымен сипатталады. Ал практикалық маңыздылығы әзірленген интерактивті қосымшаны мектептерде, түзету орталықтарында және логопедиялық сабақтарда қолдану мүмкіндігімен байланысты.
Зерттеу барысында дисграфия мәселесіне арналған отандық және шетелдік ғылыми еңбектер, арнайы педагогика және логопедия саласындағы зерттеулер, сондай-ақ цифрлық білім беру платформаларының тәжірибелері талданды. Сонымен қатар ерекше білім беруді қажет ететін балалармен жұмыс жүргізу тәжірибелері қарастырылды.
Зерттеу әдістері ретінде ғылыми әдебиеттерге теориялық талдау, салыстырмалы талдау, педагогикалық бақылау және алынған нәтижелерді жүйелеу әдістері қолданылды. Бұл әдістер интерактивті қосымшаның дисграфияны түзету процесіне ықпалын бағалауға мүмкіндік берді.
Зерттеу нәтижелері жасанды интеллектке негізделген интерактивті жүйелердің оқушылардың жазу дағдыларын дамытуға оң әсер ететінін көрсетті. Мұндай жүйелер жазу қателерін уақытында анықтап, оларды түзетуге бағытталған жаттығуларды автоматты түрде ұсына алады. Сонымен қатар олар оқушылардың оқу мотивациясын арттырып, өз бетінше жұмыс істеу дағдыларын дамытуға ықпал етеді.
Зерттеу нәтижелерін ғылыми әдебиеттермен салыстыру интерактивті цифрлық құралдардың дисграфияны түзету процесінде тиімді екенін көрсетеді. Сонымен қатар мұндай жүйелер мұғалімдер мен логопедтердің жұмысын толықтыратын көмекші құрал ретінде қолданылатыны анықталды. Олар педагогтің жұмысын алмастырмай, керісінше түзету жұмыстарын ұйымдастыруды жеңілдетеді.
Дегенмен жасанды интеллект технологияларын білім беру процесіне енгізуде бірқатар факторларды ескеру қажет. Атап айтқанда, білім беру ұйымдарының техникалық инфрақұрылымы, мұғалімдердің цифрлық сауаттылық деңгейі және арнайы педагогикалық дайындық мәселелері маңызды рөл атқарады. Осы тұрғыдан алғанда, зерттеу нәтижелері дисграфияны түзетуге арналған цифрлық құралдарды білім беру жүйесіне енгізу бойынша практикалық ұсынымдар әзірлеуге негіз болады.
Қорытынды
Зерттеу көрсеткендей, жасанды интеллектке негізделген интерактивті қосымша ерекше білім беруді қажет ететін балалардың дисграфиясын түзету процесінде маңызды педагогикалық құрал ретінде қызмет етеді. Мұндай жүйелер оқушының жазу әрекеттерін автоматты түрде талдап, қателерді анықтап, түзетуге бағытталған жеке тапсырмалар ұсына алады. Бұл тәсіл оқу процесін жекелендіру арқылы әрбір оқушының мүмкіндіктерін ескере отырып, тиімді қолдау көрсетуге мүмкіндік береді. Сонымен қатар интерактивті қосымша оқушы мен мұғалім, логопед арасындағы өзара әрекеттестікті күшейтіп, түзету жұмыстарының нәтижелілігін арттырады.
Ғылыми және практикалық маңызы зерттеу нәтижелерінде көрініс тапқан. Теориялық тұрғыдан, жұмыс арнайы педагогика, логопедия және цифрлық педагогика салаларындағы білімді толықтырады. Практикалық жағынан, интерактивті қосымшаны мектептерде, түзету орталықтарында және логопедиялық сабақтарда қолдану мүмкіндігі ашылады. Сонымен қатар зерттеу нәтижелері жасанды интеллект технологияларын білім беру процесіне енгізу кезінде техникалық инфрақұрылым, мұғалімдердің цифрлық сауаттылығы және арнайы педагогикалық дайындық сияқты факторларды ескеру қажеттілігін айқындайды.
Осы тұрғыдан алғанда, жасанды интеллектке негізделген интерактивті қосымшалар дисграфиясы бар балалармен жұмыс істеуде тиімді құрал болып табылады. Олар оқушының жеке ерекшеліктерін ескеруге, оқу процесін жекелендіруге және жазу дағдыларын дамытуды жүйелі әрі қызықты тәсілмен ұйымдастыруға мүмкіндік береді. Зерттеу нәтижелері болашақта мұндай цифрлық шешімдерді кеңінен қолдану арқылы білім беру сапасын арттыруға және арнайы білім беру саласында инновациялық тәжірибені дамытудың негізін қалыптастырады.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі
Rose Luckin. Machine Learning and Human Intelligence: The Future of Education for the 21st Century. - London: UCL Institute of Education Press, 2016.
Wayne Holmes, Bialik M., Fadel C. Artificial Intelligence in Education: Promises and Implications for Teaching and Learning. – Boston: Center for Curriculum Redesign, 2019.
Lev Vygotsky. Mind in Society: The Development of Higher Psychological Processes. - Cambridge: Harvard University Press, 1978.
Лалаева Р.И. Логопедия: дисграфияны және дислексияны түзету негіздері. - Санкт-Петербург: Питер, 2012.
Селевко Г.К. Современные образовательные технологии. - Москва: Народное образование, 2006.
UNESCO. Artificial Intelligence in Education: Guidance for Policy-makers. – Paris: UNESCO Publishing, 2021.
References
Luckin, R. Machine Learning and Human Intelligence: The Future of Education for the 21st Century. London: UCL Institute of Education Press, 2016.
Holmes, W., Bialik, M., & Fadel, C. Artificial Intelligence in Education: Promises and Implications for Teaching and Learning. Boston: Center for Curriculum Redesign, 2019.
Vygotsky, L. S. Mind in Society: The Development of Higher Psychological Processes. Cambridge: Harvard University Press, 1978.
Lalaeva, R. I. Speech Therapy: Foundations for the Correction of Dysgraphia and Dyslexia. Saint Petersburg: Piter Publishing, 2012.
Selevko, G. K. Modern Educational Technologies. Moscow: Narodnoe Obrazovanie Publishing, 2006.
UNESCO. Artificial Intelligence in Education: Guidance for Policy-makers. Paris: UNESCO Publishing, 2021.
ИСПОЛЬЗОВАНИЕ ТЕХНОЛОГИЙ ИСКУССТВЕННОГО ИНТЕЛЛЕКТА В ИНТЕРАКТИВНОМ ПРИЛОЖЕНИИ ДЛЯ КОРРЕКЦИИ ДИСГРАФИИ У ДЕТЕЙ С ОСОБЫМИ ОБРАЗОВАТЕЛЬНЫМИ ПОТРЕБНОСТЯМИ.
К.П.АМАН[0000-0003-3830-9217], Д.Т.ШАМПОН[0009-0001-4622-8671]
Аман Күлнәр Панабекқызы – ассоциированный профессор, кандидат технических наук.
E-mail:
Шампон Даулет Тұрарұлы - магистрант 1 курса образовательной программы 7М01503 - Информатика, Актюбинский региональный университет имени К. Жубанова.
E-mail: turarulyd@mail.ru
Аннотация: В данной статье рассматриваются педагогические возможности использования интерактивных приложений на основе искусственного интеллекта для коррекции дисграфии у детей с особыми образовательными потребностями. В условиях цифровой трансформации образования внедрение инновационных технологий становится важным направлением повышения эффективности инклюзивного обучения.
Интерактивные приложения с элементами искусственного интеллекта позволяют анализировать письменную деятельность учащихся, автоматически выявлять ошибки и предлагать индивидуализированные упражнения для их коррекции. В статье анализируются функциональные возможности разработанного прототипа приложения, включая анализ текста, выявление орфографических ошибок, демонстрацию правильных вариантов написания и предоставление оперативной обратной связи.
Также рассматриваются возможности системы по формированию индивидуальной образовательной траектории на основе анализа результатов учебной деятельности учащихся. В ходе исследования были использованы методы теоретического анализа научной литературы, сравнительного анализа и педагогического наблюдения.
Результаты исследования показывают, что интерактивные системы на основе искусственного интеллекта способствуют развитию навыков письма у детей с дисграфией, повышают учебную мотивацию и позволяют индивидуализировать образовательный процесс. Использование таких технологий облегчает работу учителей и логопедов и способствует развитию цифровой образовательной среды.
Ключевые слова:искусственный интеллект, дисграфия, интерактивное приложение, инклюзивное образование, логопедия, цифровое обучение, персонализированное обучение.
THE USE OF ARTIFICIAL INTELLIGENCE TECHNOLOGIES IN AN INTERACTIVE APPLICATION FOR CORRECTING DYSGRAPHIA IN CHILDREN WITH SPECIAL EDUCATIONAL NEEDS.
K.P. AMAN [0000-0003-3830-9217], D.T. SHAMPON [0009-0001-4622-8671]
Kulnar Panabekovna Aman – Associate Professor, Candidate of Technical Sciences.E-mail:
Daulet Turaruly Shampon – 1st year Master’s student of the educational program 7M01503 – Informatics, K. Zhubanov Aktobe Regional University.
E-mail: turarulyd@mail.ru
Abstract: This article examines the pedagogical potential of using artificial intelligence-based interactive applications for the correction of dysgraphia in children with special educational needs. In the context of digital transformation, the integration of innovative technologies into the educational process has become an important factor in improving the effectiveness of inclusive education.
Interactive applications powered by artificial intelligence enable the analysis of students' writing activities, automatic detection of errors, and the provision of personalized exercises aimed at correcting these mistakes. The paper analyzes the functional capabilities of the developed application prototype, including text analysis, identification of spelling errors, presentation of correct writing patterns, and provision of immediate feedback.
In addition, the system's ability to create an individualized learning trajectory based on the analysis of students’ academic performance is discussed. The research methodology includes theoretical analysis of scientific literature, comparative analysis, and pedagogical observation.
The results indicate that artificial intelligence-based interactive systems effectively contribute to the development of writing skills in students with dysgraphia, enhance learning motivation, and support the personalization of the educational process. Such technologies also facilitate the work of teachers and speech therapists and promote the development of a digital educational environment.
Keywords: artificial intelligence, dysgraphia, interactive application, inclusive education, speech therapy, digital learning, personalized learning.
шағым қалдыра аласыз



Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген