Қазіргі кездегі отбасындағы тәрбие.

Біз тәрбие туралы әңгіме қозғасақ еріксіз түрде білімге қарай ауысып кетеміз. Ондағы түсінік адамзаттың тәрбиесінің тегі білімде жатыр дегенге келетін сияқты. Алайда бұл екі дүниенің әу бастан бағыты мен мақсаты бөлек екендігі көзі қарақты оқырманға мәлім. Бүгін осы тәрбие саласын таратып жазуға тырысайын.

Батыс әлемі ежелгі мәдениетімен, тас қалаларымен мақтанса біз көшпенді қазақ елі нақыл сөздерімізбен мақтана аламыз. Қандай тақырыпты қолға алсақ та алдымен сол даналыққа қарайлаймыз. Даналық не дейді? Даналық айтады: Тәрбие тал бесіктен! Яғни тәрбие шыр етіп дүниеге келгеннен басталады. Тіпті дала данышпандарына сенсек бойға бала біткен сәттен басталған тәрбие жұмысының өзі тым кеш болып есептеледі екен. Сонда қайтпек керек деген заңды сауал туындайтыны сөзсіз осы орайда. Ал жауабы былай ер азаматтар балаға дұрыс тәрбие беруді балаға дұрыс ана яғни өзімізге дұрыс жар таңдаудан бастайды екенбіз. Көрдіңіз бе мәселенің қаншалықты тереңде, тым тереңде жатқандығын. Егер осы айтылған ойды тым данышпандыққа балап, мүмкін емес болымсыз дүниеге баласаңыз шынайы реалистік тұрмысқа қарай жақындайық.

Отанның отбасынан басталатыны сияқты бала тәрбиесінің алғашқы бастауы да осы шаңырақтың астында жүзеге асырылады. Бала тәрбиесі басы бар аяғы бар мерзімді атқарылатын, басталатын аяқталатын дүние емес. Бала тәрбиесі өмір бойына созылатын процесс десек қателесе қоймаспыз. Ендеше осы қиындығы мол жауапкершілікті кімге артамыз? Әкеге ме анаға ма? Отбасы құндылығы бойынша ұлдарын әкесі, қыздарын анасы тәрбиелеп жатады. Сол дұрыс та шығар. Себебі тәрбие ең алдымен ақ пен қараны, жақсы мен жаманды ажыратуды көздесе, кейіннен перзентті үлкен өмірге баулуды, дайындауды көксейді. Балаға дұрыс бағыт беру, ізгі жүректі етіп қалыптастыру ата-ананың адал борышы екені даусыз. Осы орайда осы қасиетті де қастерлі міндетті балабақшаға немесе мектепке жалпы сыртқа толық тапсырып, өткізіп беру үлкен қате. Өйткені бала-ол сіз, ол сіздің ертеңіңіз. Не ексең соны орасың демекші балаңыздың ертең өскенде сізге қандай қарым-қатынас жасайтыны осы күнгі берілген тәрбиеге, жасалған жұмысқа, жұмсалған күш пен артқан үмітке тікелей байланысты. Санасы сау ізгі қоғам қалыптастыру әр отбасының мызғымас міндеті, пайымды парызы. Бізге ең әуелі осыны түсіну керек. Қоғамға, қазіргі жастарға көңіліміз толмай ма? Заманның дұрыс бағытқа бет түзегенін қалаймыз ба? Сол қоғамға рухани бай, тәрбиесі дұрыс балаларды баптап қосайық. Әлемді өзгерткің келсе өзіңнен баста деген тәмсіл де осыны меңзесе керек. Өзіміздің ғасырлар бойы шыңдалған дала заңы бойынша «ұят болады, обал болады, сауап болады» деген үш ақ ауыз сөзбен үш жүздің баласы тәрбиеленіп, оң-солын танып келді. Адасқан сәті болмады. Осы сөздер қараңғы түнде темірқазықтай айқын жолбастаушымыз бола білді. Демек бізге жаңа дүние іздеп сабылудың, өзгенің қаңсығын таңсық қылудың еш қажеті жоқ. Тәрбие де даналық та өзімізде тек тани білейік, пайдалана білейік.